Ταχέως εξελισσόμενο αδενοκαρκίνωμα προστάτη με αρχικό GS 6: υπάρχει στην κλινική πράξη;

 

Καμπουράκης Γιώργος¹, Αντωνόπουλος Χρήστος¹, Δημόπουλος Μιχαήλ¹, Πελεκάνου Ζωή¹, Δαγγλής Φώτη², Γιαννάκου Νικολέττα², Κομνηνός Χρήστος¹.

 

¹Κέντρο Αναπλαστικής και Προηγμένης Ουρολογικής Χειρουργικής, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών.

²Ιστοπαθολογικό εργαστήριο, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών.

 

Εισαγωγή/Σκοπός: Υπάρχει μεγάλη συζήτηση ως προς την ανάγκη θεραπείας του αδενοκαρκινώματος του προστάτη χαμηλής επικινδυνότητας (ιστολογικό GS=6 σε ελάχιστα τεμάχια, psa <10, T£2a)  στην αρχική βιοψία. Λόγω της συνήθους αργής εξέλιξης του, μια πρόταση σε αυτούς τους ασθενείς είναι η ενεργός παρακολούθηση και η επανεκτίμηση αυτών σε 6-12 μήνες. Παρουσιάζουμε ασθενή με αδενοκαρκίνωμα προστάτη χαμηλής επικινδυνότητας που 2 μήνες αργότερα ανέπτυξε νόσο υψηλού κινδύνου.

Υλικό και μέθοδος: Ασθενής 69 ετών, με όγκο προστάτη 14 κ.εκ,ο οποίος είχε υποβληθεί σε διουρηθρική προστατεκτομή προ 4ετιας, προσήλθε λόγω ανόδου του PSA (5.8). H DRE ήταν αρνητική και στον ασθενή πραγματοποιήθηκε πολυπαραμετρική MRI προστάτη, η οποία ανέδειξε την ύπαρξη μιας εστίας PIRADS 3 (Εικ.1). Ο ασθενής υποβλήθηκε σε MRI-fusion βιοψία προστάτη, όπου αναδείχθηκε αδενοκαρκίνωμα σε 2/16 τεμάχια, GS 6 και διήθηση 5% αυτού (Εικ.2). Στον ασθενή προτάθηκε η επιλογή της ενεργού παρακολούθησης, όμως κατόπιν δικής του επιμονής, ο ασθενής υποβλήθηκε σε ρομποτική Retzius-sparing προστατεκτομή με πλήρη διατήρηση των αγγειονευρωδών δεματίων. 

Αποτελέσματα: Ο χειρουργικός χρόνος ήταν 85 λεπτά, με απώλεια αίματος 250ml και νοσηλεία 2 ημερών. Ο ασθενής ήταν πλήρως εγκρατής 2 ημέρες μετά την αφαίρεση του καθετήρα και η στυτική λειτουργία επανήλθε 3 μήνες μετά την επέμβαση. Η παθολογοανατομική εξέταση στο ίδιο εργαστήριο ανέδειξε την εμφάνιση πολυεστιακής νόσου (12% του προστάτη), με GS=8 (4+4), σταδίου Τ3a και την ύπαρξη θετικών χειρουργικών ορίων σε μήκος 2 χιλ (Εικ.3). Στον ασθενή δεν προτάθηκε επικουρική ακτινοβολία και 24 μήνες μετά την επέμβαση το PSA είναι 0.04.

Συμπεράσματα: Το χαμηλής επικινδυνότητας αδενοκαρκίνωμα του προστάτη δεν εξελίσσεται πάντα αργά. Είναι σημαντική η ανακάλυψη νέων μοριακών δείκτων της βιολογικής συμπεριφοράς του όγκου, που ενδεχομένως θα προβλέπουν την εξέλιξη της νόσου. Ως τότε, ο χρόνος επανεκτίμησης ασθενών που μπαίνουν στο πρωτόκολλο της ενεργού παρακολούθησης ενδεχομένως θα πρέπει να επαναξιολογηθεί.